Haftalık Bülten
Ercan AYFER Haftalık Bülten

9 Mart 2020 Pazartesi Capital Hazine Piyasa Yorumu

Günaydınlar ;

  • Güne petrol krizi ve koronavirus paniklerinin birleştiği kriz ile başlıyoruz.
  • Petrol fiyatları Suudi Arabistan’ın petrol fiyatlarını düşürmesi ve gelecek aydan itibaren üretimini artırmayı planlamasının ardından %30’a yakın geriledi. ABD ham petrolü tarihin en sert düşüşünü kaydetti.Dünyanın en büyük petrol ihracatçısı Suudi Arabistan ile ikinci büyük üreticisi Rusya, fiyatları yükseltmek için üç yıldır devam eden üretim kısıntısı anlaşmasını uzatmak için geçen hafta müzakere yürütüyorlardı. Müzakerelerin başarısız olmasının ardından Suudi Arabistan pazar payı savaşı başlattı.Brent ve ABD ham petrolünün fiyatı %30 geriledi. Brent petrolü bu seviyelerden kapanırsa Körfez Savaşı’nın başlangıcı olan 17 Ocak 1991’den bu yana en sert kaybı kaydetmiş olacak.Sidney merkezli Probis Securities yatırım danışmanı Jonathan Barratt, “Herhalde artık tüm tahminler anlamını yitirdi… Pazar payı kapmak için (fiyatlarda) dibe yarış başlamış gibi görünüyor” dedi.Suudi Arabistan dünyanın en büyük üretici birliği OPEC’in fiili başkanı olarak üç yıldır OPEC’e üye olmayan ülkelerle yürütüyordu. OPEC+ olarak adlandırılan bu grupta üye olmayan ülkeler Rusya önderliğinde hareket ediyorlardı. OPEC ile Rusya arasında yürütülen müzakereler Cuma günü anlaşmazlıkla sonuçlandı. Moskova üretimin daha da azaltılmasına karşı çıktı. Suudi Arabistan ise buna karşılık olarak var olan günde 1.5 milyon varil kesintiden tamamen vazgeçti. Rusya Enerji Bakanı Alexander Novak, Cuma günü OPEC’in merkezi Viyana’da yaptığı açıklamada, “1 Nisan’dan itibaren ne OPEC ne de OPEC dışı ülkeler sınırlamalara tabi olacak” dedi.Reuters’a Pazar günü bilgi veren iki kaynak Suudi Arabistan’ın Mart sonunda bitecek olan üretim kısıtlama anlaşmasının ardından üretimi artıracağını söylerken, devlet petrol şirketi Aramco Cumartesi günü petrol fiyatlarını düşürdü.Üretim kısıntısı anlaşması süresince ortalama günde 9.7 milyon varil petrol üreten Suudi Arabistan, kaynakların verdiği bilgiye göre Nisan ayında 10 milyon varilin üzerinde, 11 milyon varile yakın miktarda üretime geçecek.Kaynaklar Suudi Arabistan’ın petrol piyasasında pazar payını korumak için üretimi azami düzeye çıkarması gerektiğini belirtti.Suudi Arabistan bu hamle ile, anlaşmayı talepleri doğrultusunda uzatmadığı için Rusya’yı cezalandırıyor. Petrol üreticileri son olarak 2014-2016 arasında, ABD’nin daha fazla pazar kapmaması için fiyat savaşına girmişti. ABD o dönemden bu yana artan kaya petrolü üretimi sayesinde dünyanın en büyük petrol üreticisi haline geldi.ING Economics tarafından yayımlanan değerlendirmede, “Fiyat savaşının başladığı net olarak görülüyor. Suudiler hafta sonunda hemen harekete geçtiler, Nisan ayı fiyatlarını önemli ölçüde düşürdüler” denildi.

  • Küresel borsalar koronavirüs salgınının ekonomide tahribat yaratacağından kaygılanan yatırımcıların riskli varlıklardan çıkışı sürdürmesiyle birlikte sert kayıplarına devam ederken dolar/TL’de güne 6.20’nin hemen altında başladı.Cuma günü 6.10’ın altında işlem gören dolar/TL gece saatlerinde 6.20’ye kadar yükseldikten sonra bu sabah saat 0837’de 6.1500/6.1600 seviyesinde işlem gördü. Aynı saatte sepet bazında TL 6.5782/6.5921, euro/TL 7.0067/7.0246 seviyesindeydi.Yatırımcılar hisse senedi gibi riskli piyasalardan çıkarak tahvil piyasasına sığınmasıyla birlikte küresel borsalar keskin gerilerken, petrol fiyatları Suudi Arabistan’ın resmi satış fiyatlarını düşürmesinin ardından %30’a yakın geriledi. Petrol fiyatları böylece Ocak ayı başındaki 72 dolardan kısa süre içerisinde 30 doların altına kadar gerilemiş oldu. Yatırımcıların birkaç gün önce faizleri olağanüstü bir kararla 50 baz puan indiren ABD Merkez Bankası’nın (Fed) 18 Mart’ta yapacağı toplantıda 75 baz puan daha indirim yapmak zorunda kalacağını fiyatlarken, ABD’nin 30 yıl vadeli tahvilinin faizi %1’in altına, 10 yıllık tahvilinin US10YT=RR faizi ise ilk defa %0.5’in altına indi.Dolar/TL geçen hafta başında da Eylül 2018’den beri en yüksek güniçi seviye olan 6.2640’de kadar yükselmiş,ardından Fed’in daha da faiz indireceği beklentileriyle 6.0345’e kadar gerilemişti. İllikit piyasadaki bu en düşük seviyelerden yükselişler sonrası ise kur haftayı 6.10 etrafında kapatmıştı. ABD başta olmak üzere son dönemde küresel faiz indirimleri ve gevşeme yanlısı adımların devam edeceği beklentisi piyasaları destekleyen bir etken. Ancak bu adımlara rağmen virüsün küresel ekonomik aktiviteye etkisine yönelik endişeler bu sabah da küresel piyasalarda kuvvetli bir satış baskısı olarak yansıyor.Ekonomisi petrol gelirine dayanan Rusya, Meksika , gibi gelişmekte olan ülkelerin para birimleri sırasıyla %6 ve %5 değer yitirdi.Brent ham petrolünün en yakın vadeli kontratı %31 değer yitirerek 31.92 dolara kadar geriledikten sonra 32.22 dolardan işlem gördü. ABD hafif ham petrolü ise benzer oranda gerileyerek 28.33 dolarda seyretti.Petrol şirketlerinin aldıkları kredileri bu fiyatlarla geri ödeyemeyeceği endişeleri enerji şirketlerinin hisse fiyatlarına yansıdı. S&P 500 endeksi vadeli kontratları izin verilen en yüksek oranda gerileyerek %4.89 düşerken, Avrupa’nın 50 büyük hissesini izleyen EUROSTOXX 50 vadeli kontratları %5.9 geriledi.Japonya dışındaki Asya-Pasifik borsalarını izleyen MSCI endeksi %3.7 gerileyerek 2015 sonlarından bu yana en sert düşüşü kaydederkenSon dönemde küresel piyasalar, jeopolitik gelişmeler, kamunun artan döviz arzı ve yurtiçi yerleşiklerin döviz biriktirme eğiliminin devamı TL’yi etkileyen en önemli belirleyiciler konumunda.BIST-100 endeksi ise, bir önceki haftayı %9 civarı kayıpla tamamlamasının ardından, geçen hafta da her iki yönlü dalgalandı ancak haftayı sınırlı bir değer kazancı ile tamamladı. Piyasalarda bugün Hazine’nin 5 yıl vadeli TÜFE’ye endeksli devlet tahvilinin yeniden ihracı ve küresel piysalardaki gelişmeler izlenmeye devam edilecek.

  • Tüm bu gelişmelere karşın risk iştahı tam anlamda olumlu hale gelememekle beraber Çin harici ülkeler arasında Güney Kore, İtalya ve İran’dan hasta sayısında yaşanan ciddi artışlar ve ABD California eyaletinin acil durum ilan etmesi piyasaları son derece tedirgin etmiş oldu. Tabi İtalya hükümetinin okul ve üniversiteleri tatil etmesi riskten kaçınma eğilimini artıran bir diğer unsurdu. Coronavirüsün ekonomi üzerindeki etkileri son yayınlanan Çin verilerinde teyit edilirken mesela Çin resmi sanayi PMI endeksi 35.7’ye ve Caixin sanayi PMI endeksi 40.3’e geriledi. Diğer sanayi PMI endeksleri içerisinde Avrupa Bölgesi sanayi PMI endeksi 49.2 ve İngiltere sanayi PMI endeksi 51.7 olurken Şubat ayında Çin ekonomisinde başlayan yavaşlama büyük olasılıkla önümüzdeki aylarda özellikle Avrupa tarafında daha fazla hissedilebilecektir.
Burada yer alan yatırım bilgi, yorum ve tavsiyeleri yatırım danışmanlığı kapsamında değildir. Yatırım danışmanlığı hizmeti, yetkili kuruluşlar tarafından kişilerin risk ve getiri tercihleri dikkate alınarak kişiye özel sunulmaktadır. Burada yer alan yorum ve tavsiyeler ise genel niteliktedir. Bu tavsiyeler mali durumunuz ile risk ve getiri tercihlerinize uygun olmayabilir. Bu nedenle, sadece burada yer alan bilgilere dayanılarak yatırım kararı verilmesi beklentilerinize uygun sonuçlar doğurmayabilir bu sebeble OLUŞABİLECEK OLUMSUZ durumlardan hiç bir şekilde CAPİTAL BANK LTD sorumlu tutulamaz.

Diğer Yazılar